sztuka prowincjonalna - blog o współczesnej sztuce w Katowicach

BWA, 27.11.2009 - 24.01.2010.

Plakat polski jest znakomity.

Autonomia, jaką się cieszył w latach 50-tych i 60-tych, a jaka pozwoliła wypracować specyficzny sposób komentowania rzeczywistości społecznej i która jednocześnie sprawiała, że najlepiej funkcjonował poza rzeczywistością komercyjną, umożliwia również dzisiaj istnienie polskiemu plakatowi w dobrej kondycji jako medium artystycznemu.

Jednak następują zmiany. Aluzyjność, która niegdyś poszerzała lub zmieniała sens przekazu, zostaje zastąpiona czytelną metaforą. Dobry pomysł wypiera nonszlancję w traktowaniu tematu. Narracyjna atrakcyjność wynikająca z unikania dosłowności, ustępuje atrakcyjności rozwiązań czysto estetycznych. Pozostaje lapidarny, często ironiczny, ale czytelny znak.

Komercjalizacja, moda i przyzwolenie na powierzchowność gustów są wrogiem plakatu. Istnieje konflikt między reklamą, jako podlizywaniem się klientowi, a plakatem jako niezależną wypowiedzią artystyczną. Dlatego jeśli już, częściej można zobaczyć plakat skierowany do wymagającego, wrażliwego odbiorcy (plakaty do wydarzeń kulturalnych, do kampanii społecznych), niż artystyczny plakat komercyjny, którego zresztą chyba nie było w ogóle na Biennale. I nie należy nad tym ubolewać.

Być może często dzisiaj plakat staje się tylko (?) ćwiczeniem stylu wystawianym jedynie w galeriach i pozbawionym praktycznych funkcji. Bogusławski, aby wypowiedzieć się artystycznie, robi plakaty również dla nieistniejących zleceniodawców, ale Górska i Skakun otrzymują regularnie zamówienia na plakaty filmowe i teatralne, także do zagranicznych produkcji. Ich projekty znajdują uznanie zarówno klientów, jak i jurorów konkursów. Nie zawsze plakaciści muszą pracować wyłącznie dla siebie.

Biennale obejrzałam z przyjemnością.

Roman Kalarus. Katowice. Grand Prix